Al wekenlang domineert de hack bij een grote internetprovider het nieuws. De golf aan nieuws erover spitst zich toe op het aantal burgers dat mogelijk is gedupeerd door dit cyberdelict. Cijfers variëren tussen de zes en acht miljoen. Omdat ik meende geen klant te zijn bij de gehackte onderneming, maakte ik mij niet al te ongerust. Totdat ik op een ochtend een mail opende van een provider bij wie ik alleen een abonnement heb voor mijn mobiele telefoon ‘U bent ook gehackt was de boodschap’. Appjes en mails die ik ontving kregen vanaf dat moment een andere lading. De ontstane onrust werd versterkt door intensieve media-aandacht zoals discussies, alarmerende koppen in dagbladen. De onrust ettert door als de NOS en andere media melden dat de cybercriminelen dreigen met publiceren van de gestolen data als er niet voor donderdag 26/2 is betaald. Het digitale landschap wordt steeds complexer, zeker voor de groep kwetsbare burgers. Het Openbaar Ministerie heeft besloten een onderzoek in te stellen.
Jong tegen oud?
Het was alweer even geleden dat ik de winkel had bezocht waar mijn mobieltje was aangeschaft. Eerder kwam ik er regelmatig met vragen die soms wellicht als overdreven bezorgdheid van een gepensioneerde werden ervaren door het jonge, enthousiaste en digitaal zeer ervaren personeel. Ik uitte af en toe wel mijn bezorgdheid over cybercriminaliteit en veiligheid, waarbij ik nadrukkelijk stel dat het contact altijd vriendelijk en behulpzaam was. Probleem is echter de generatiekloof. De medewerkers bagatelliseerden de omvang van de hack bij de provider en wanneer je als gebruiker maar goed oplet, je updates uitvoert en geen onbetrouwbare links aanklikt is er weinig te vrezen. De vraag is relevant of de visie van de jongeren correct is. Hebben overheidsorganisaties als de AP, die wordt overspoeld met meldingen, de Politie, het OM, de banken en andere organisaties die burgers regelmatig informeren over veiligheid het dan helemaal mis?
Zuchtend onder de kenniskloof
Als maatschappelijk betrokken burger zucht ik onder de digitale kenniskloof tussen jong en oud. Laat ik wel gelijk een nuance daarbij plaatsen om reacties van digitaal deskundige medesenioren te voorkomen. Ik ben blij met de vele mogelijkheden die digitalisering ons biedt. Toepassingen in de zorg, het bedrijfsleven, de techniek, het bestuur etc. maken het leven gemakkelijker en overzichtelijker. Probleem is vooral de snelheid waarmee veranderingen plaats vinden en voor miljoenen mensen niet meer zijn bij te benen en de excessen die een groeiend probleem vormen.
Daarnaast hebben moderne wapensystemen in onze geopolitiek zo onrustige wereld een deprimerend effect op veel burgers. Conclusie: een digitaal deskundig familielid van de jongere generatie dat in zijn of haar omgeving of werksituatie ondersteuning kan geven aan afhankelijke medeburgers, kun je maar beter koesteren. Daarnaast biedt de overheid via de bibliotheken en organisaties als Senior Web voldoende mogelijkheden om kennis en vaardigheid op te doen. Daar past wel een kanttekening bij. Voor je het weet word je opgezadeld met allerlei apps en toepassingen die de situatie eerder complexer maken dan overzichtelijker. terwijl er juist behoefte is aan basiskennis met name rond veiligheid of cybersecurity. Alles draait immers om vertrouwen in het digitale systeem. Helaas wordt dat vertrouwen bij iedere omvangrijke hack geschaad. Ik ben dan ook zeer benieuwd hoe dit cyberexces afloopt. Vandaag werd bekend dat Odido niet betaalt op advies van de politie en cyberexperts. Deze zullen wel hun veiligheidsmaatregelen kunnen treffen maar wat hebben de burgers die dit is overkomen daaraan?
Zie tevens mijn nieuwe website https://www.overheidsaffaires.nl/affaires/. Binnenkort publiceer ik daarop een publicatie over het British Postoffice Scandal. Zie bron onderaan. Het boekje De Cybersamenleving dat ik in 2013 mocht uitreiken aan de burgemeester en enige leden van de gemeenteraad in mijn woonplaats, kan gratis worden gedownload van deze site, zie pagina Boeken. Als mijn persoonlijke situatie het toelaat, hoop ik begin volgend jaar een nieuw gratis boekje te publiceren over de Digitale Generatiekloof. Digitaal of in gedrukte vorm dan wel een combinatie. Gelet op de grote veranderingen die ons staan te wachten op het gebied van zorg en zelfstandig wonen, zal ik dieper ingaan op de kennis- en generatiekloof. Die stem wordt naar mijn mening onvoldoende gehoord.
Bronnen
–NOS Nieuws, 24-02-2026 https://nos.nl/artikel/2603784-cybercriminelen-dreigen-met-publiceren-gestolen-data-odido;
–BNR-Radio 18-02-2026 ‘Odido in zwaar weer: gebruikers lopen weg’;
–De Telegraaf, 8 juni 2024 ‘Worstelen op het web. Huiverig: Senioren surfen lang niet altijd lekker: bang voor oplichting, moeite met wachtwoorden en DIGID-problemen’;
–Dagblad van het Noorden, 24-08-2024 ‘Hoe kwetsbaar zijn onze telefoons’. Publicatie n.a.v. de beslissing van oud-premier en voormalig AIVD-baas Dick Schoof om smartphones en andere mobiele apparaten tijdens overleggen in een kluis te bewaren. Volgens cybersecurity-experts werd dat ook tijd;
–Dagblad van het Noorden, 03-01-2025 ‘Big Tech heeft de democratische staat aan zich onderworpen’.;
–Jaap Spaans in maandblad De Oogst van juni 2007 ‘De Beeldschermcultuur’;
–‘NOS Nieuws, 8 juli 2025 ‘Zeker dertien zelfdodingen door Brits Post Office-schandaal. Tevens Nieuwsbericht RTL Nieuws van 8 juli 2025 ‘Post Office-schandaal: Honderden Britten veroordeeld door fout in software: ‘Enorme rechterlijke dwaling’.