–HEIMWEE NAAR DE JAREN ZESTIG

De afgelopen decennia bespeur ik bij mijzelf een groeiende heimwee naar de jaren zestig. Niet dat alles toen beter was en zeker niet in materiele zin. Het zal ongetwijfeld verband houden met mijn leeftijd en het statistisch harde feit dat 80% van het aantal levensjaren erop zit. Maar er zijn meer redenen. Digitalisering en de moeite om die supersnelle ontwikkeling bij te houden. De enorme informatie-ballast die je dagelijks bepaalt bij de complexiteit van de huidige samenleving. En dan zijn er nog de talrijke mondiale uitdagingen die op de mensheid afkomen en in een onstuitbare golf dagelijks onze huiskamers overspoelt. De gevolgen van de CoViD-19 pandemie vormen de deprimerende ‘kers op de taart’.  En op nationaal en lokaal niveau de groeiende criminaliteit en de onzekerheid over de klimaatdoelen. Materieel bezien mogen mijn echtgenote en ik niet klagen. Naast de AOW is er een bescheiden aanvullend pensioen en wonend in een sociale huurwoning en door een verantwoorde levenswijze kunnen we ons goed redden.  Toch is er dat ietwat weemoedige gevoel, bijvoorbeeld als ik rond de jaarwisseling kijk en luister naar de top 2500 met veel liederen uit de jaren zestig en zeventig. Muziek vormt een afspiegeling van de samenleving en een overzicht van de 100 grootste jaren 60 hits op Muziekweb (1), illustreert de muzikale diversiteit van die tijd. Popsongs worden daarbij afgewisseld met gospels, apocalyptisch geïnspireerde liedjes, protestsongs, soul en blues.

Balsem van de nostalgie

Kees van Kooten beschrijft op zijn eigen wijze in de introductie van het boek ‘Onderste Boven. Jouw Nederland in de jaren 60’, dat de lezer door het lezen van dit boek geen beter mens zal worden. Hij beschouwt het wel als een balsem van de nostalgie. Balsem staat taalkundig voor een weldadige zalf of olie en dat wordt in beeldende zin gebruikt voor verhalen met een bijzondere inspirerende betekenis (2). Het boek is voor mij dan ook een heimwee versterkende opfrisser. Fraai geïllustreerd met foto’s en reclames, worden de grote veranderingen besproken die ruim een halve eeuw geleden de basis legden voor de huidige welvaartsmaatschappij. Wie het rijk geïllustreerde boek doorneemt, begrijpt de heimwee van veel babyboomers naar die periode. De babyboomgeneratie wordt ook beschreven als een eigenzinnige en eigenwijze generatie en die kwalificatie valt moeilijk te ontkennen (3). Opgroeiend tijdens de Wederopbouw met jaarlijkse sterke toename van de welvaart en trendmatige loonsverhogingen, is zij bepalend geweest voor onze moderne welvaartsmaatschappij. Want welvarend zijn we. Nederland staat op de vierde plaats op de wereldranglijst van meest concurrerende economieën. Daarmee heeft ons land Zwitserland ingehaald en werd daardoor in 2019 de meest concurrerende economie in Europa. In 2020 is vanwege corona deze ranglijst niet verschenen (4).

Reden om alert te blijven

Ondanks de goede positie van ons land zijn er redenen tot zorg, die ik uitgebreid heb beschreven op deze website in de 12 publicaties van ‘Het Kanteldecennium 2020-2030’. De dynamiek van het globaliseringsproces vereist een krachtdadig beleid zeker voor immense uitdagingen als het halen van de klimaatdoelen en de energietransitie, de migratieproblematiek en de toekomst van Europa. In het verleden was ik een milde euroscepticus, maar enige jaren terug was er een kentering nadat het besef groeide dat alleen een krachtig Europa zich kan handhaven op het ingewikkelde mondiale speelveld van sterke machtsblokken. Versnippering en verdeeldheid zullen in de toekomst leiden tot verlies aan politieke invloed en welvaart. Dat anticiperen op onvoorziene situaties van cruciaal belang is lijdt geen twijfel. Als CoViD-19 ons iets heeft geleerd, is het wel dat niet alles in het leven maakbaar is. In de komende publicaties zal ik een aantal dierbare herinneringen aan de zestiger jaren DV breder belichten en indien nodig doortrekken naar het heden en de toekomst. Dat zal allemaal wat beknopter en informeler worden beschreven dan de websitebezoekers van mij gewend zijn. Muziek is een van mijn passies en naar mate ik ouder word neemt  het belang ervan toe. Misschien heeft het ook te maken met het advies van professor Erik Scherder dat muziek heilzaam is voor de hersenen. De eerste publicatie zal dan ook gaan over muziek, de protestsongs die in de tijd van de Flower Power in relatie tot de oorlog in Vietnam werden uitgebracht. Over het verschijnsel zelf maar ook over de vragen die deze muziek opriep. Bijvoorbeeld de belangrijke vraag, in hoeverre de idealen die in deze muziek tot uitdrukking werden gebracht ook daadwerkelijk zijn verwezenlijkt en of de mensheid überhaupt in staat is die idealen te verwezenlijken.

Foto Jaap Spaans: De Lelijke Eend met bloemen als symbool van de Flower Power tijd.

Bronnen

1.Muziekweb van de bibliotheken ‘De grootste jaren zestig hits De 100 grootste jaren 60 hits – Muziekweb

 2.‘Onderste Boven. Jouw Nederland in de jaren 60’. Petra Boers en Rebecca Wilson. Uitgave NTR, VPRO en WalburgPers, 2015.

3.‘Baby Boomers. Herkenbare beelden uit het leven van een bijzondere generatie’. Jack Bottermans & Wim van Grinsven. Uitgeverij Terra, 2012.

4.Website van het Ministerie van Economische Zaken en Werkgelegenheid: ‘Bedrijven in beeld’.